Vandaag, 2 februari 2025, vieren we de 125ste verjaardag van de première van de opera Louise van de Franse componist Gustave Charpentier.

De opera zag voor het eerst het levenslicht in de Opéra-Comique te Parijs op 2 februari 1900.

Het leven van Gustave Charpentier (1860-1956) leest als een sprookje.

Geboren als zoon van een arme bakker in Dieuze, een klein stadje in Lotharingen, kon hij enkel dankzij financiële steun van de gemeente zijn muzikale talenten ontwikkelen.

Deze steun was cruciaal, want het stelde hem in staat om te studeren aan het prestigieuze Parijse conservatorium.

Daar kreeg hij les van onder andere Jules Massenet, de productiefste en artistiek zowel als commercieel succesrijkste Franse operacomponist van zijn tijd, de periode tussen 1870/71 en de Eerste Wereldoorlog, die we ook wel kennen als de belle époque van de Derde Franse Republiek.

Het is interessant om te weten dat Charpentier in zijn vroege jaren Massenets assistent was.

Zijn talent bleef niet onopgemerkt, want in 1887 won hij de prestigieuze Prix de Rome met zijn cantate-scène lyrique Didon.

Deze prijs, een beurs voor kunstenaars, stelde hem in staat om vier jaar in Rome te studeren en te werken in de beroemde Villa Medici.

Het hoogtepunt in zijn carrière was ongetwijfeld de première van zijn opera Louise in 1900.

Deze opera, een “roman musical” (muzikale roman) in vier bedrijven en vijf tonelen, was meteen een overweldigend succes, zowel in Frankrijk als in de rest van de wereld.

De opera, die het verhaal vertelt van een jonge Parijse naaister die verliefd wordt op een kunstenaar, viel in de smaak vanwege het realistische en sociale karakter, dat destijds als vernieuwend werd beschouwd.

De aria “Depuis le jour”, gezongen door Louise, is nog steeds een van de meest geliefde sopraanaria’s.

Leopold III, koning der Belgen, was een grote bewonderaar van het werk.

Het succes van Louise kon Charpentier helaas niet herhalen met zijn latere werk.

Zijn vervolgopera, Julien, ou La vie du poète (1913), een lyrisch drama dat wordt beschouwd als het symbolische en filosofische vervolg op Louise, bleef ver achter bij de verwachtingen.

Het werk wordt als moeilijk en minder toegankelijk ervaren.

Na Julien componeerde Charpentier nog maar weinig.

Sommigen beweren dat dit kwam door een gebrek aan inspiratie, anderen dat hij teleurgesteld was in de muzikale wereld.

In de latere jaren van zijn leven wijdde Charpentier zich aan liefdadigheid.

Hij was de oprichter van het Conservatoire populaire Mimi Pinson, een gratis muziekschool voor jonge meisjes uit de arbeidersklasse.

Hij wilde hen de kansen geven die hij zelf had gekregen.

Mimi Pinson was een figuur uit die tijd, de heldin uit de roman Scènes de la bohème van Henri Murger en een personage in opera’s van zowel Giacomo Puccini als Ruggero Leoncavallo.

Zij symboliseerde de vrije en onafhankelijke jonge vrouw uit de Parijse arbeidersklasse.

Gustave Charpentier stierf op 18 februari 1956 op de respectabele leeftijd van zesennegentig jaar.

Hij ligt begraven op de begraafplaats van Père-Lachaise in Parijs, naast andere grootheden uit de Franse cultuur (foto’s uit De Post van 12 maart 1950)

60 jaar geleden, te gast bij de Vlaamse postromantische componist, tenor, organist en dirigent Gaston Feremans (De Post 8 april 1962)

60 jaar geleden, te gast bij de Vlaamse postromantische componist, tenor, organist en dirigent Gaston Feremans (De Post 8 april 1962)

60 jaar geleden, te gast bij de Vlaamse postromantische componist, tenor, organist en dirigent Gaston Feremans (De Post 8 april 1962)
60 jaar geleden, te gast bij de Vlaamse postromantische componist, tenor, organist en dirigent Gaston Feremans (De Post 8 april 1962)

Deze week 50 jaar geleden, te gast bij Deszö en zijn vijfjarige zoon Eric Vasarhelyi in Brussel.

Deszö Vasarhelyi werd in 1936 geboren in Pècs (Hongarije), een stad op 200 km ten zuiden van Budapest.  

Hij studeerde er piano en muziektheorie aan het Conservatorium.

Eind 1956 verliet hij zijn geboorteland om zich in België te vestigen.In het Conservatorium van Brussel behaalde hij er de eerste prijs.

Sindsdien wijdde hij zich aan het muziekonderwijs.

Eric Vasarhelyi , zijn zoon, werd geboren op 1 mei 1964.

Dankzij het muziekonderwijs van zijn vader behaalde hij briljante resultaten.  

In 1969 won hij op vijfjarige leeftijd een wedstrijd voor jong talent, georganiseerd door de RTBF en dit ondanks veel oudere concurrenten.

Op de Nationale Güntherwedstrijd werd hij finalist en behaalde hij er het diploma met de grootste onderscheiding.

Eind 1969 kwam zijn eerste single uit met werken van Czerny, Mozart en Bach.

In 1970 gaf hij zijn eerste publieke recital in het Paleis van Schone Kunsten in Brussel, gevolgd door twee recitals in Keulen.

Hij werd uitgenodigd door de “West-Deutsche Rundfunk” en in oktober van hetzelfde jaar trad hij op als solist tijdens drie concerten met orkest in Brussel en Antwerpen.

Het werk dat hij interpreteerde, werd voor hem geschreven: “Suite pour Eric”.Ieder jaar stelde Deszö Vasarhelyi een groot aantal van zijn leerlingen voor aan het publiek in het Paleis van Schone Kunsten in Brussel.

Na tien jaar onderwijs en ervaring stelde hij een nieuwe en onuitgegeven pianomethode op peil.

Een methode die zich in het bijzonder richt op jongeren vanaf 5 jaar.

Het hoofddoel van deze Methode bestond en bestaat eruit om zo vlug mogelijk, maar op een soepele en gedoseerde wijze, de artistieke intelligentie en gevoeligheid van het kind te ontwikkelen.

De meester creëerde kleine muziekstukjes gebaseerd op melodie en ritme, maar gecomponeerd op zulke aantrekkelijke wijze dat ze de smaak voor goede muziek aanwakkeren.

Deszö Vasarhelyi verongelukte op tragische wijze op 27 april 1996 te Dunaföldvar waardoor Eric besloot het werk van zijn vader voort te zetten.

Tot op de dag van vandaag engageert Eric zich ten volle om iedereen te laten genieten van deze unieke methode, onderwezen in de geest van zijn vader. (Diverse bronnen, Webpagina Vasarhelyi en De Post van 8 november 1970)

Deze week 50 jaar geleden, te gast bij Deszö en zijn vijfjarige zoon Eric Vasarhelyi in Brussel.
Deze week 50 jaar geleden, te gast bij Deszö en zijn vijfjarige zoon Eric Vasarhelyi in Brussel.2
Deze week 50 jaar geleden, te gast bij Deszö en zijn vijfjarige zoon Eric Vasarhelyi in Brussel.2
Deze week 50 jaar geleden, te gast bij Deszö en zijn vijfjarige zoon Eric Vasarhelyi in Brussel.2
Deze week 50 jaar geleden, te gast bij Deszö en zijn vijfjarige zoon Eric Vasarhelyi in Brussel.2

60 jaar geleden, te gast bij de Vlaamse componist, dirigent en muziekpedagoog Arthur Meulemans.

Arthur Meulemans werd geboren op 19 mei 1884.

Vader was meester-kleermaker, maar de muziek stond hoog in aanzien bij het gezin.

Ook Arthurs jongere broer Herman zou trouwens musicus worden.

Zelf kreeg hij zijn opleiding aan het Lemmensinstituut te Mechelen bij Alois Desmet (harmonie) en Oscar Depuydt (orgel).

Maar vooral werd hij gekneed door de directeur, Edgar Tinel, wiens lievelingsleerling hij was.

Later zou hij herinneringen, waaronder menig plezierig detail, over deze strenge leermeester neerschrijven.

Zo schitterend was het eindexamen dat Meulemans in 1906 aflegde dat hij onmiddellijk door Tinel als harmonieleraar aan de instelling verbonden werd.

Componeren deed hij al van in 1902.

In 1911 trouwde hij met Aline Seelinger en verhuisde naar Tongeren.

In 1930 benoemd tot dirigent van het radio-orkest te Brussel.

In 1935 moest hij het voor de benoeming van vast dirigent afleggen tegen Franz André.

Door luid protest in het Vlaamse land kon hij niettemin als directeur van de auditiediensten bij de radio verbonden blijven en er ook nog geregeld dirigeren.

In 1940 bleef hij op post bij het uitbreken van de Wereldoorlog, maar in 1942 nam hij ontslag na onenigheid met de bezetter.

Vanaf die datum moest hij van zijn pen leven, een weinig benijdenswaardig lot in dit land.

Het schijnt nochtans zijn werklust nog aangescherpt te hebben, en tijdens de laatste twintig jaar van zijn leven grensde zijn productiviteit haast aan het ongelooflijke.

Talrijke prijzen en onderscheidingen vielen Meulemans ten deel.

Vanaf 1942 was hij lid van de Koninklijke Vlaamse Academie.

In 1956 mocht hij het genoegen smaken de oprichting te beleven van een ‘Arthur Meulemans Fonds’.

Deze vereniging heeft zich onder de onverpoosde stuwing van haar secretaris, Meulemans’ vriend E. H. Jan Van Mechelen, ingezet om zijn werk te verspreiden.

Meulemans schreef onder meer vijftien symfonieën, drie opera’s, soloconcerti voor allerhande instrumenten, vijf strijkkwartetten, liederen, oratoria en koorwerken.

Arthur Meulemans overleed in zijn woning te Etterbeek op 29 juni 1966.(Diverse bronnen, Luc Leytens en Wikipedia)

60 jaar geleden, te gast bij de Vlaamse componist, dirigent en muziekpedagoog Arthur Meulemans.
60 jaar geleden, te gast bij de Vlaamse componist, dirigent en muziekpedagoog Arthur Meulemans.
60 jaar geleden, te gast bij de Vlaamse componist, dirigent en muziekpedagoog Arthur Meulemans.
60 jaar geleden, te gast bij de Vlaamse componist, dirigent en muziekpedagoog Arthur Meulemans.

60 jaar geleden, te gast bij de Russisch-Franse componist Igor Stravinsky

Naast componist was Stravinsky ook dirigent, vaak van zijn eigen werken.

De van geboorte Russische componist verwierf in 1934 de Franse nationaliteit en werd, nadat hij zich eind jaren dertig van de 20e eeuw in de Verenigde Staten had gevestigd, in 1945 tot Amerikaan genaturaliseerd.

60 jaar geleden, te gast bij de Russisch-Franse componist Igor Stravinsky
60 jaar geleden, te gast bij de Russisch-Franse componist Igor Stravinsky
60 jaar geleden, te gast bij de Russisch-Franse componist Igor Stravinsky
60 jaar geleden, te gast bij de Russisch-Franse componist Igor Stravinsky
60 jaar geleden, te gast bij de Russisch-Franse componist Igor Stravinsky