Vandaag, 60 jaar geleden, komt koningin Elisabeth te overlijden

Elisabeth Gabriele Valérie Marie werd op 25 juli 1876 geboren in het Beierse Possenhofen.

Ze was een dochter van Karel Theodoor in Beieren en Maria José van Bragança, en bovendien een nicht van de beroemde keizerin Sisi van Oostenrijk.

Haar leven nam een beslissende wending toen ze Albert van België ontmoette bij een tragische gelegenheid: de begrafenis van haar tante Sophie, die in 1897 was omgekomen bij de brand in de Bazar de la Charité.

Op 2 oktober 1900 trad Elisabeth in het huwelijk met prins Albert, de latere koning Albert I. Het echtpaar kreeg drie kinderen: Leopold (1901-1983), Karel (1903-1983) en Marie-José (1906-2001).

Tijdens de Eerste Wereldoorlog maakte Elisabeth grote indruk met haar onvermoeibare inzet voor gewonde militairen, wat haar de blijvende bijnaam “koningin-verpleegster” opleverde.

Naast haar sociale inzet had de koningin een levenslange passie voor cultuur en muziek.

Haar naam zal voor altijd verbonden blijven aan de Elisabethwedstrijd. Elisabeth speelde zelf viool en stichtte in 1937 het Internationale Concours Eugène Ysaye, ter herinnering aan haar leraar.

Vanaf 1951 werd dit prestigieuze muziekconcours naar haarzelf vernoemd.

De koningin Elisabethwedstrijd wordt vandaag de dag nog steeds georganiseerd, met afwisselende edities voor piano, viool en zang.

Ook de koningin Elisabethzaal in Antwerpen draagt haar naam.

Op latere leeftijd, tijdens de Koude Oorlog, werden haar activiteiten nauwlettend gevolgd.

Ze ondernam opmerkelijke reizen naar Polen (1955), de Sovjet-Unie (1958), Joegoslavië en China (1961).

Hoewel ze deze reizen officieel maakte voor muziekfestivals, zorgde haar aanwezigheid op de officiële tribune op het Rode Plein op 1 mei 1958 voor de nodige opschudding.

In de Belgische pers werd volop gespeculeerd over mogelijke communistische sympathieën, wat haar bijnamen als ‘rode oma’ of ‘de rode koningin’ opleverde.

Later bleek dat deze bezoeken niet alleen in België, maar ook in de Verenigde Staten ongerustheid hadden gewekt.

In 1964 leken de plooien echter gladgestreken toen Elisabeth, samen met haar dochter Marie-José, naar de Verenigde Staten reisde waar ze een vorstelijk onthaal kregen.

Een jaar later, op 23 november 1965, overleed koningin Elisabeth op 89-jarige leeftijd in Laken aan een hartaanval.

Vandaag, 100 jaar geleden, te gast op het kerstfeest voor de Russische kinderen in de kolonie van Geldenaken.

De Russische kinderen die in België aankwamen, waren het slachtoffer van de Eerste Wereldoorlog en de Russische Revolutie.

Ze hadden hun familie, hun thuis en hun land verloren.

Gisteren nog vandaag

Ze werden opgevangen door verschillende organisaties die hen een veilige haven wilden bieden.

Een van die organisaties was de Belgische Rode Kruis, die een centrum oprichtte in Wulveringem, een dorpje in de Westhoek.

Daar konden de kinderen naar school gaan en een normaal leven leiden.

Maar het centrum kende ook moeilijkheden.

Gisteren nog vandaaag

Sommige kinderen waren getraumatiseerd of onaangepast door hun ervaringen in Warschau, waar ze op straat hadden moeten overleven.

Sommige eigenaars van de grond waar het centrum stond, waren niet blij met de komst van de vluchtelingen.

Ze vreesden voor hun eigendom en hun rust.

Daarom werd het centrum verplaatst naar een kasteel in Geldenaken dat eigendom was van notaris Fernand Charlot.

Gisteren nog vandaag

Hij stelde zijn kasteel ter beschikking van de Russische kinderhulp, die onder leiding stond van koningin Elisabeth.

Het kasteel L’Ardoisière werd omgevormd tot een school en een internaat voor zo’n 160 Russische kinderen, die begeleid werden door tien Russische leerkrachten.

De kinderen kregen les in het Frans, maar mochten ook hun eigen taal en cultuur behouden.

Daar bleven de kinderen tot augustus 1924,.

Daarna werden de meeste kinderen herenigd met hun familieleden, die verspreid waren over Europa of Amerika.

Gisteren nog vandaag

Er waren ook andere initiatieven om de Russische kinderen te helpen.

In Gent was er een klein weeshuis dat door een Russische vrouw werd geleid.

In Namen was er een groter weeshuis dat door een andere Russische vrouw werd opgericht, met kinderen die uit Constantinopel waren geëvacueerd.

Ook het Russische jezuïetencollege St.-Georges, dat uit dezelfde stad kwam, vond onderdak in Namen, bij de Belgische jezuïeten.

En in Leuven kwamen er Russische studenten aan, die door de universiteit werden gehuisvest.

Maar niet iedereen was even gastvrij voor de Russen.

Zowel in ons land, als in de rest van Europa en Amerika, klaagde veel mensen over de nieuwe migranten en spraken van een “Russische invasie”.

Hoe herkenbaar met de dag van vandaag of zoals we zeggen de geschiedenis blijft zich herhalen.

De Orthodox Katholieke Kerk gebruikt de Juliaanse kalender, die veertien dagen achterloopt op de Gregoriaanse. Daarom valt Kerstmis voor hen op 7 januari. (Ons Land 19 januari 1924).

Vandaag 100 jaar geleden, bezoek van koningin Elisabeth aan de Gentse armen en krijgsverminkten (Ons Land 14 mei 1921)

De koningin kwam in Gent aan via de Keizerpoort, vergezeld door graaf Philippe de Lannoy, grootmeester van het hof, commandant Delvaux, commandant van de koningin, en Ghislaine de Caraman Chimay, haar hofdame.

Provinciegouverneur André de Kerkhove de Denterghem en burgemeester Emile Braun verwelkomden het gezelschap en samen reden ze door overvolle straten met vele haltes om bloemen te overhandigen.

Ze bezocht de Brugse Poort (foto 1)

Toen ze aan de Prosper Claeysstraat kwamen (foto 2 en 3), werden ze daar verwelkomd door Marc Bartsoen, voorzitter van Bureel van Weldadigheid en Constant Heynderickx, voorzitter van de Commissie voor de Burgerlijke Godshuizen.

De koningin werd aangesproken in beide landstalen, maar zij sprak Nederlands met de bewoners van de huisjes. (Pierre Van Cleven, Gent in Beeld en foto’s uit mijn eigen archief en afkomstig van Ons Land 14 mei 1921)

Vandaag 100 jaar geleden, bezoek van koningin Elisabeth aan de Gentse armen en krijgsverminkten ( Ons Land 14 mei 1921)
Vandaag 100 jaar geleden, bezoek van koningin Elisabeth aan de Gentse armen en krijgsverminkten ( Ons Land 14 mei 1921)
Vandaag 100 jaar geleden, bezoek van koningin Elisabeth aan de Gentse armen en krijgsverminkten ( Ons Land 14 mei 1921)

Vandaag 102 jaar geleden, koning Albert en koningin Elisabeth en prins Leopold doen hun plechtige intrede in het pas bevrijde Gent.

De komst van de koning en de koningin was al een dag eerder aangekondigd en Gent was in feeststemming.

Na Brugge is dit de tweede provinciestad waar Albert en Elisabeth, vergezeld van kroonprins Leopold, hun plechtige intrede doen.

Om 11 uur vertrok de optocht in de Gebroeders De Smetstraat, door het stadscentrum, om te eindigen op de Kouter.

Op de Kouter wachtte een zeer grote menigte het koningspaar en de kroonprins op.

Het volk zit er in de bomen en op de daken, balkons en lantaarnpalen.Als de stoet op de Kouter aankomt is er eerst “een ogenblik diepe stilte en dan breekt een gejubel los.

Een indrukwekkende, onbeschrijflijke ovatie.

Men wuift met zakdoeken, hoeden, petten, vlaggen, men weent en juicht, het regent bloemen uit de ramen”, aldus nog de correspondent van NRC

.Ook de Belgische troepen die op de Kouter defileerden, werden toegejuicht.

Een muziekkapel speelt “De Vlaamse leeuw” en de menigte zingt mee.

Daarna is het koninklijk gezelschap ontvangen op het stadhuis. Daar werden ze verwelkomd door waarnemend burgemeester Edward Anseele, de koning antwoordde in het Nederlands en feliciteerde de Gentenaars. “Liever dood dan Duits, dat was de stem van de Vlaamse bevolking.

In naam van het land, in naam van het leger, bedank ik u allen voor uw moed en vaderlandsliefde”, zei de vorst. (Diverse bronnen, Wikipedia en VRTNWS)

Vandaag 102 jaar geleden, koning Albert en koningin Elisabeth en prins Leopold doen hun plechtige intrede in het pas bevrijde Gent.

60 jaar geleden, de Amerikaans pianist Malcolm Frager winnaar van het Koningin Elisabethwedstrijd

60 jaar geleden, de Amerikaans pianist Malcolm Frager winnaar van het Koningin Elisabethwedstrijd
60 jaar geleden, de Amerikaans pianist Malcolm Frager winnaar van het Koningin Elisabethwedstrijd
60 jaar geleden, de Amerikaans pianist Malcolm Frager winnaar van het Koningin Elisabethwedstrijd
60 jaar geleden, de Amerikaans pianist Malcolm Frager winnaar van het Koningin Elisabethwedstrijd
60 jaar geleden, de Amerikaans pianist Malcolm Frager winnaar van het Koningin Elisabethwedstrijd