De Franse zanger en acteur werd op 13 oktober 1921 geboren als Ivo Livi in Monsummano Alto, een dorpje bij het Italiaanse Florence.
Op de vlucht voor het fascistische bewind van Mussolini verhuisde het gezin al snel naar Frankrijk. Ivo groeide op in Marseille, waar hij verschillende baantjes combineerde: hij werkte in het kapsalon van zijn oudere zus, verdiende de kost als havenarbeider en trad op als zanger in nachtclubs.
Bij die optredens koos hij voor de artiestennaam Yves Montand. Toen hij als tiener een artiestennaam nodig had, herinnerde hij zich hoe zijn moeder hem vroeger naar binnen riep als hij buiten speelde of het tijd was om te eten. In haar mix van Toscaans dialect en Frans klonk dat als ‘Ivo, monta!’ (kom naar boven).
Daarvan maakte hij Montand (aanvankelijk nog gespeld als Montant).
Zijn voornaam was al eerder verfranst naar Yves, toen het gezin in 1929 de Franse nationaliteit kreeg.
Yves Montand begon als music-hallzanger en bouwde een indrukwekkend repertoire op in het Franse chanson.
Zijn vroege successen waren lichtvoetig en Amerikaans geïnspireerd, zoals ‘Dans les plaines du Far West’. In 1944 werd hij in Parijs opgemerkt door Édith Piaf, die zijn mentor werd, hem hielp een breder repertoire te ontwikkelen en met wie hij een relatie kreeg.
Samen deelden ze ook het witte doek in ‘Étoile sans lumière’ (1946).
Het grote artistieke keerpunt kwam met de samenwerking met dichter Jacques Prévert, die veel van zijn belangrijkste teksten schreef.
Het bekendste is ‘Les Feuilles mortes’ (wereldberoemd geworden als ‘Autumn Leaves’). Andere Prévert-klassiekers die hij zong, zijn onder meer ‘Barbara’, ‘Les Enfants qui s’aiment’ en ‘Sanguine’. In 1962 wijdde hij zelfs een volledig album aan diens werk.
Daarnaast werkte hij nauw samen met Francis Lemarque, die onder meer ‘À Paris’ schreef.
Montand koos bewust voor poëtische kwaliteit die paste bij zijn aardse en charismatische podiumpersoonlijkheid, wat leidde tot evergreens als ‘C’est si bon’, ‘Sous le ciel de Paris’, ‘La Bicyclette’ en ‘Le Temps des cerises’.
Een van mijn persoonlijke favorieten blijft ‘Au Cabaret de la Dernière Chance’, dat hij in 1989 opnam.
De tekst is van Pierre Barouh en de muziek van Anita Vallejo, afkomstig uit het muzikale spektakel ‘Le Kabaret de la dernière chance’ (1985).
Het bezingt de verloren zielen die samenkomen in een cabaret als ultiem toevluchtsoord om nog even de zorgen weg te dansen.
Montand beschouwde het zelf als een van de mooiste opnames uit zijn hele carrière.
Zijn internationale filmdoorbraak volgde in 1953 met de spannende klassieker ‘Le Salaire de la Peur’ van regisseur Henri-Georges Clouzot.
Op 22 december 1951 stapte Yves Montand in het huwelijksbootje met actrice Simone Signoret in Saint-Paul-de-Vence, de plaats waar ze elkaar in augustus 1949 hadden ontmoet.
Jacques Prévert, een hechte vriend van Signoret uit de artistieke kring rond het Café de Flore en later ook van Montand, had hen aan elkaar voorgesteld in La Colombe d’Or.
Prévert en restaurateur Paul Roux traden op als officiële getuigen bij de ceremonie, die werd voltrokken door burgemeester Marius Issert.
Het koppel bleef onafscheidelijk tot aan de dood van Signoret in 1985. Samen schitterden ze zowel op de planken als in de verfilming ‘Les Sorcières de Salem’ (1957), naar Arthur Millers ‘The Crucible’.
Later vond Yves Montand nieuw geluk bij zijn assistente Carole Amiel, met wie hij van 1987 tot aan zijn dood samenbleef en een zoon kreeg, Valentin Montand.
Eind jaren vijftig stak Montand de Atlantische Oceaan over.
Hij boekte succes op Broadway met een eigen one-manshow en vertolkte rollen in Hollywoodproducties zoals ‘Sanctuary’ (1961), ‘Goodbye Again’ (1961), ‘My Geisha’ (1962) en ‘Let’s Make Love’ (1960).
Tijdens de opnames van die laatste film ontstond in 1960 een korte, intense romance met Marilyn Monroe.
Beide koppels – Montand en Signoret, Monroe en Arthur Miller – verbleven in aanpalende bungalows van het Beverly Hills Hotel.
Toen hun partners tijdelijk afwezig waren, groeide het contact uit tot een wekenlange affaire.
Het haalde breed de wereldpers, maar Montand keerde resoluut terug naar Signoret en benadrukte altijd dat hij haar nooit zou verlaten.
Voor Monroe woog het emotioneel veel zwaarder en bracht het haar wankele huwelijk met Miller een fatale slag toe.
In 1970 speelde Montand naast Barbra Streisand in de musicalfilm ‘On a Clear Day You Can See Forever’ van Vincente Minnelli, waarin hij psychiater Marc Chabot vertolkte.
Hij stond aanvankelijk weigerachtig tegenover het project en vroeg opzettelijk een gage van vierhonderdduizend dollar in plaats van de geboden tweehonderdduizend, hopend dat de studio zou afhaken.
Dat deden ze vreemd genoeg niet.
De samenwerking op de set verliep professioneel, maar stroef; Streisand eiste de volle schijnwerpers op en Montand zag veel van zijn muzikale scènes sneuvelen in de montagekamer.
Toch wist hij met zijn typische Franse flair nummers als ‘Melinda’ en ‘Come Back to Me’ overtuigend op de plaat te zetten.
Vanaf eind jaren zestig kreeg zijn politieke engagement gestalte in een legendarische reeks films met regisseur Costa-Gavras, waaronder ‘Z’ (1969), ‘L’Aveu’ (1970) en ‘État de siège’ (1973).
In 1986 zette hij een magistrale kroon op zijn filmloopbaan als de sluwe boer César Soubeyran in het tweeluik ‘Jean de Florette’ en ‘Manon des Sources’ van Claude Berri.
Yves Montand vond zijn laatste rustplaats op het Parijse kerkhof Père-Lachaise, aan de zijde van Simone Signoret.
Jaren na zijn heengaan laaide er nog een opmerkelijke kwestie op.
Aurore Drossart hield al lang vol dat Montand haar vader was, iets waar de zanger tijdens zijn leven principieel nooit DNA voor had willen afstaan.
Na een gerechtelijk bevel eind 1997 werd zijn lichaam in maart 1998 opgegraven voor een postuum verwantschapsonderzoek.
In juni 1998 volgde het definitieve wetenschappelijke oordeel: Aurore Drossart was geen biologische dochter van Yves Montand.
Yves Montand, hoe lelijker ze werd, hoe meer ik van Simone Signoret ging houden.
Jaren later, in 2004, volgde er een duistere onthulling die zijn reputatie verder overschaduwde.
Catherine Allégret, de dochter van Simone Signoret uit een eerder huwelijk en dus Montands stiefdochter, bracht het boek ‘Un monde à l’envers’ uit.
Daarin deed ze de schokkende bewering dat Montand haar vanaf haar vijfde levensjaar seksueel had misbruikt.
Yves Montand, drie vrouwen hebben van mij een succes gemaakt (Story 19 augustus 1986)
G.N.V.
Simone Signoret: de grote liefde, het noodlot en Yves Montand
In 1943 kruiste regisseur Yves Allégret het pad van Simone Signoret. Twee jaar later, in 1945, deed zij haar eerste serieuze ervaring op als filmactrice in zijn film Les démons de l’aube.
Diezelfde zomer kregen zij samen een kindje dat helaas niet bleef leven.
Op 16 april 1946 werd hun dochter Catherine Allégret geboren.
Datzelfde jaar brak Signoret definitief door met de film Macadam, een rol die haar het jaar daarop de Prix Suzanne Bianchetti opleverde.
Signoret en Allégret stapten in 1948 in het huwelijksbootje, maar in augustus 1949 verliet zij hem alweer door een plotselinge, hevige verliefdheid op zanger en acteur Yves Montand.
Ze ging meteen met Montand samenwonen en in december 1951 gaven de twee elkaar het jawoord. Hun huwelijk hield uiteindelijk stand tot haar dood, ondanks de geruchtmakende affaires van Montand.
De meest spraakmakende daarvan vond plaats in 1960 op de set van de musical Let’s Make Love, waar hij een relatie zou hebben gehad met Marilyn Monroe.
Artistiek vonden Signoret en Montand elkaar eveneens: ze stonden meerdere keren samen op de planken en voor de camera.
Zo schitterden ze zij aan zij in de Franse theater- en filmversie van Arthur Millers The Crucible, die in 1957 op het witte doek werd uitgebracht als Les Sorcières de Salem onder regie van Raymond Rouleau.
Gisteren nog vandaag
Op oudejaarsavond, 31 december 1988, gebeurde er iets heel bijzonders in een ziekenhuis in het Zuid-Franse Nice.
De toen 67-jarige Yves Montand mocht zich namelijk voor de allereerste keer vader noemen. Zijn 27-jarige vrouw Carole Amiel schonk die dag het leven aan hun zoon Valentin.
Gisteren nog vandaag
Marilyn Monroe op stap met Yves Montand en Arthur Miller in Parijs
Gisteren nog vandaag
Simone Signoret vocht om zijn liefde en overwon (Piccolo oktober 1961)
Gisteren nog vandaag
